خەنزۇ تىلىدىن ياپون تىلىغا تەرجىمە قىلىشتا قانداق ئورتاق قىيىنچىلىقلار ۋە ھەل قىلىش چارىلىرى بار؟

تۆۋەندىكى مەزمۇنلار خەنزۇچە مەنبەدىن ماشىنا تەرجىمىسى ئارقىلىق تەرجىمە قىلىندى، كېيىن تەھرىرلەنمىدى.
ياپون تىلىنى خەنزۇ تىلىغا تەرجىمە قىلىش تەرجىمە خىزمىتىدىكى ئورتاق قىيىنچىلىقلارنىڭ بىرى، بولۇپمۇ تىل قۇرۇلمىسى، مەدەنىيەت ئارقا كۆرۈنۈشى ۋە گرامماتىكىدىكى پەرقلەر تەرجىمە جەريانىنى مۇرەككەپلەشتۈرۈۋېتىدۇ. ياپون تىلى تەرجىمىسىدە، خەنزۇ تىلى تەرجىمانلىرى تەرجىمە جەريانىدا كۆپ ئۇچرايدىغان قىيىنچىلىقلارغا دۇچ كېلىدۇ، بولۇپمۇ گرامماتىكىدىكى پەرقلەر، سۆزلۈك تاللاش، ھۆرمەت سۆزلىرى ۋە ئېغىزچە ئىپادىلەش قاتارلىق جەھەتلەردە. بۇ ماقالىدە بۇ تەرجىمە قىيىنچىلىقلىرى تەپسىلىي تەكشۈرۈلۈپ، ئۇلارغا ماس كېلىدىغان ھەل قىلىش چارىلىرى كۆرسىتىلىدۇ.

1، ياپون تىلى گرامماتىكىسىدىكى پەرقلەر
ياپون تىلى بىلەن خەنزۇ تىلىنىڭ گرامماتىكىلىق پەرقى تەرجىمەدىكى ئورتاق قىيىنچىلىقلارنىڭ بىرى. ياپون تىلىدىكى جۈملە قۇرۇلمىسى ئادەتتە «ئېگىز + ئوبيېكت + سۆزلىگۈچى» تەرتىپىدە بولىدۇ، خەنزۇ تىلىدا بولسا تېخىمۇ جانلىق، بولۇپمۇ ئېغىز تىلىدا، سۆزلىگۈچى پېئىلنىڭ ئورنى مەزمۇنغا ئاساسەن ئۆزگىرىشى مۇمكىن. بۇنىڭدىن باشقا، ياپون تىلى گرامماتىكىلىق مۇناسىۋەتنى كۆرسىتىش ئۈچۈن زەررىچىلەرنى ئىشلىتىدۇ، خەنزۇ تىلى بولسا گرامماتىكىلىق مۇناسىۋەتنى كۆرسىتىش ئۈچۈن سۆز تەرتىپى ۋە فۇنكسىيە سۆزلىرىنى (مەسىلەن، «de»، «lai» قاتارلىقلار) ئىشلىتىدۇ. ھەل قىلىش چارىسى: تەرجىمە قىلغاندا، تۇنجى قەدەم ياپون جۈملىلىرىنى پارچىلاش، ھەر بىر قىسىمنىڭ گرامماتىكىلىق رولىنى چۈشىنىش ۋە ئاندىن خەنزۇ تىلىنىڭ گرامماتىكىلىق قائىدىلىرىگە ئاساسەن مۇۋاپىق تەڭشەشلەرنى قىلىش. مەسىلەن، ياپون تىلىدا «が» ياكى «は» ئادەتتە سۆزلىگۈچى بەلگىسى سۈپىتىدە ئىشلىتىلىدۇ، تەرجىمە قىلغاندا، سۆزلىگۈچىنى مەزمۇندىن چىقىرىۋالغىلى ۋە جۈملە قۇرۇلمىسىنى تەڭشىگىلى بولىدۇ. بۇنىڭدىن باشقا، ياپون تىلىدىكى كۆپ ئۇچرايدىغان تەتۈر جۈملىلەر ياكى سۆزلىگۈچى قالدۇرۇلغان جۈملىلەرنى خەنزۇ ئادىتىگە ئاساسەن تولۇقلاش ياكى قايتا يېزىش كېرەك.

2، سۆزلۈك تاللاشتىكى قىيىنچىلىقلار
بەزى ياپون تىلىدىكى سۆزلۈكلەردە خەنزۇ تىلىدا بىۋاسىتە ماس كېلىدىغان سۆزلەر يوق، بۇ سۆزلۈك تاللاشنى تەرجىمە قىلىشتا چوڭ قىيىنچىلىققا ئايلاندۇرىدۇ. مەسىلەن، ياپون تىلىدىكى «おれ様» سۆزىنىڭ خەنزۇ تىلىدا تولۇق ئوخشاش سۆز يوق. ئۇنى «قاتتىق ئىشلەش» ياكى «سىز قاتتىق ئىشلىدىڭىز» دەپ تەرجىمە قىلغىلى بولسىمۇ، ئىككىسىنىڭ مەزمۇنى ۋە ئىپادىسى تولۇق ماس كەلمەيدۇ. ھەل قىلىش چارىسى: بىۋاسىتە ماس كەلمەيدىغان سۆزلۈكلەرگە يولۇققاندا، تەرجىمانلار مەزمۇنىغا ئاساسەن مۇۋاپىق تەڭشەشلەرنى قىلىشى كېرەك. مەسىلەن، «چارچاپ كەتتىڭىز» دېگەندەك سۆزلەر ئۈچۈن، مەزمۇنىنىڭ رەسمىيلىكىگە ئاساسەن ئوخشىمىغان تەرجىمە ئۇسۇللىرىنى تاللىغىلى بولىدۇ. بۇنىڭدىن باشقا، مەدەنىيەت ئالاھىدىلىكىگە ئىگە بەزى سۆزلۈكلەر ئۈچۈن چۈشەندۈرۈش تەرجىمىسىنى تاللىغىلى ياكى نىشان تىل ئوقۇرمەنلىرىنىڭ چۈشىنىشى ئۈچۈن چۈشەندۈرۈشلۈك قوشۇمچە جۈملىلەرنى ئىشلەتكىلى بولىدۇ.

3، ھۆرمەتلىك ۋە تۆۋەن تىلنىڭ تەرجىمىسى
ھۆرمەت ۋە تەكەببۇرلۇق ياپون تىلىدىكى مۇھىم تىل ئالاھىدىلىكلىرى بولۇپ، خەنزۇ تىلىدا ئوخشاش سۆزلەر يوق. شۇڭا، ياپون تىلىدىكى ھۆرمەت ۋە تەكەببۇرلۇق سۆزلەرنى خەنزۇ تىلىغا قانداق تەرجىمە قىلىش تەرجىمە قىلىشتىكى چوڭ قىيىنچىلىق. ياپون تىلىدا ھۆرمەت سۆزلىرى پەقەت سۆزلەرنىڭ ئۆزگىرىشىدەلا ئەمەس، بەلكى ئالاھىدە دىققەت تەلەپ قىلىدىغان «ございます» ۋە «おっしいる» قاتارلىق سۆزلۈك ۋە جۈملە قۇرۇلمىلىرىدامۇ ئەكس ئەتتۈرۈلىدۇ. ھەل قىلىش چارىسى: ياپون تىلىدىكى ھۆرمەت سۆزلىرىنى تەرجىمە قىلغاندا، تەرجىمانلار خەنزۇ تىلىنىڭ ئىپادىلەش ئادىتى ۋە مەدەنىيەت ئارقا كۆرۈنۈشىنى ئويلىشىشى كېرەك. رەسمىي سورۇنلاردا، «سىز»، «گۇي» قاتارلىق ھۆرمەت سۆزلىرىنى ئىشلىتىشنى تاللىغىلى بولىدۇ؛ كۆپرەك سۆزلىشىش مۇھىتىدا، ھۆرمەت سۆزلىرىنى مۇۋاپىق قالدۇرۇپ قويۇشقا بولىدۇ. بۇنىڭدىن باشقا، ياپون تىلىدىكى بەزى ھۆرمەت سۆزلىرى ئاھاڭ ئۆزگىرىشى ئارقىلىق ئىپادىلىنىدۇ، مەسىلەن «おっし동る»، بۇ «دېيىش» دەپ تەرجىمە قىلىنىپ، مەزمۇن ئارقىلىق ھۆرمەتنى ئىپادىلەيدۇ.

4، ياپون تىلىدىكى قالدۇرۇپ قويۇش ھادىسىسى
ياپون تىلىدا، بولۇپمۇ ئېغىز تىلىدا بەزى جۈملە تەركىبلىرى كۆپىنچە قالدۇرۇلىدۇ. مەسىلەن، ياپون تىلىدا «きまか؟» دېگەن سۆزنىڭ باش قىسمى كۆپىنچە قالدۇرۇلىدۇ، «きまか؟» دېگەن سۆزنى «بارامدۇ؟» دەپ تەرجىمە قىلغىلى بولىدۇ، ئەمما خەنزۇ تىلىدا قالدۇرۇلغان قىسىمنى كۆپىنچە ئېنىقلاشتۇرۇشقا توغرا كېلىدۇ. بۇ قالدۇرۇۋېتىش ھادىسىسى تەرجىمانلاردىن قالدۇرۇلغان قىسىملارنى مەزمۇنغا ئاساسەن پەرەز قىلىشنى تەلەپ قىلىدۇ. ھەل قىلىش چارىسى: تەرجىمە قىلغاندا، قالدۇرۇلغان قىسىملارنى مەزمۇن ۋە مەزمۇنغا ئاساسەن تولۇقلاش كېرەك. مەسىلەن، ياپون تىلىدا ئېغىز تىلىدا «きまか؟» دېگەن سۆزنىڭ باش قىسمى قالدۇرۇلىدۇ، ئەمما خەنزۇ تىلىغا تەرجىمە قىلغاندا، جۈملە پۈتۈنلۈكى ۋە ئىپادىلەشنىڭ ئېنىقلىقىغا كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن، ئەھۋالغا ئاساسەن «سىز» ياكى «بىز» قاتارلىق سۆزلەر قوشۇلۇشى كېرەك.

5، مەدەنىيەت پەرقىنىڭ تەرجىمىگە تەسىرى
ياپون تىلى بىلەن خەنزۇ تىلىنىڭ مەدەنىيەت ئارقا كۆرۈنۈشى ئوخشىمايدۇ، بۇ بەزى سۆزلەر ياكى ئادەتلەرنىڭ تەرجىمە جەريانىدا بىۋاسىتە ئوخشاش بولۇشىنى قىيىنلاشتۇرىدۇ. بولۇپمۇ ئۆرپ-ئادەت، ئەنئەنە ۋە ئىجتىمائىي قائىدىلەرگە كەلسەك، تەرجىمە مەدەنىيەت جەھەتتىن تەڭشەشنى تەلەپ قىلىشى مۇمكىن. مەسىلەن، ياپون تىلىدا «いただきます» ۋە «ごちそうさました» نىڭ خەنزۇ تىلىدىكى سۆزلەر پۈتۈنلەي ئوخشاش ئەمەس، شۇڭا تەرجىمە قىلغاندا مەدەنىيەت پەرقىنى ئويلىشىش كېرەك. ھەل قىلىش چارىسى: بۇ خىل ئەھۋالدا، تەرجىمانلار بەلگىلىك دەرىجىدە مەدەنىيەتلەر ئارا تونۇشقا ئىگە بولۇشى كېرەك. مەدەنىيەتكە خاس سۆزلەر ئۈچۈن، مەدەنىيەتكە ماسلىشىش تەرجىمىسىنى ئىشلىتىشكە بولىدۇ، ياكى نىشانلىق تىل ئوقۇرمەنلىرىنىڭ چۈشىنىشىگە ياردەم بېرىش ئۈچۈن قوشۇمچە چۈشەندۈرۈش تەرجىمىسى بىلەن تەمىنلىگىلى بولىدۇ. مەسىلەن، «いただ〚す» نى «مەن يېيىشكە باشلىدىم» دەپ تەرجىمە قىلغىلى بولىدۇ، «っちそうした» نى «مېھماندارلىقىڭىزغا رەھمەت» دەپ مۇۋاپىق ئىزاھات ياكى چۈشەندۈرۈش بىلەن تەرجىمە قىلغىلى بولىدۇ.

6، ياپون تىلىدىكى كەيپىيات زەررىچىلىرى ۋە رەۋىشلەر
ياپون تىلىدا سۆزلىگۈچىنىڭ ھېسسىياتى، پوزىتسىيەسى ياكى ئاھاڭىنى ئىپادىلەش ئۈچۈن نۇرغۇن كەيپىيات سۆزلىرى ۋە رەۋىشلەر ئىشلىتىلىدۇ. بۇ مودال زەررىچىلەر ۋە رەۋىشلەرنىڭ خەنزۇ تىلىدا بىۋاسىتە ئوخشاش ئىپادىلىرى كۆپىنچە بولمايدۇ. مەسىلەن، ياپون تىلىدا «ね»، «よ» ۋە «かな» قاتارلىق زەررىچىلەرنىڭ خەنزۇ تىلىدا پۈتۈنلەي ئوخشاش زەررىچىلىرى يوق. ھەل قىلىش چارىسى: تەرجىمە قىلغاندا، مەزمۇننىڭ ئېھتىياجىغا ئاساسەن خەنزۇ تىلىدىكى ماس كېلىدىغان ئاھاڭ سۆزلىرىنى ئىشلەتسىڭىز بولىدۇ. مەسىلەن، «ね» نى «ba» ياكى «right» دەپ تەرجىمە قىلغىلى بولىدۇ، «よ» نى «oh» ياكى «ah» دەپ تەرجىمە قىلغىلى بولىدۇ. مەزمۇنغا ئاساسەن مۇۋاپىق ئاھاڭ سۆزلىرىنى تاللاش ئەسلى تېكىستنىڭ ئاھاڭىنى ساقلاپ قېلىش بىلەن بىرگە، تەرجىمە تېخىمۇ تەبىئىي بولىدۇ.

7، ئۇزۇن ۋە مۇرەككەپ جۈملىلەرنى بىر تەرەپ قىلىش
ياپون تىلىدىكى ئۇزۇن ۋە مۇرەككەپ جۈملە قۇرۇلمىسى تەرجىمانلارغا جۈملىلەرنى قانداق پارچىلاش جەھەتتە بەزىدە قىيىنچىلىق تۇغدۇرىدۇ. ياپون تىلىدا مۇرەككەپ جۈملىلەر ھەر خىل جۈملە تەركىبلىرىنى زەررىچە ۋە باغلىغۇچىلار ئارقىلىق باغلايدۇ، خەنزۇ تىلىدا بولسا ئۇزۇن جۈملىلەرنى ئېنىق ئىپادىلەش ئۈچۈن جۈملە قۇرۇلمىسىنى تەڭشەش تەلەپ قىلىنىدۇ. ھەل قىلىش چارىسى: مۇرەككەپ ياپون تىلىدىكى ئۇزۇن ياكى مۇرەككەپ جۈملىلەرنى تەرجىمانلار مەنىسىگە ئاساسەن پارچىلاپ، خەنزۇ تىلىدىكى ئىپادىلەش ئادىتىگە ماسلاشتۇرۇش ئۈچۈن بىر قانچە قىسقا جۈملىگە ئاددىيلاشتۇرالايدۇ. بۇنىڭدىن باشقا، تەرجىمە جەريانىدا ئېنىقسىز مەنتىق ياكى توغرا ئىپادىلەش مەسىلىلىرىدىن ساقلىنىش ئۈچۈن، ھەر بىر جۈملە تەركىبلىرى ئوتتۇرىسىدىكى مۇناسىۋەتكە دىققەت قىلىش كېرەك.

8، خۇلاسە
ياپون تىلىنى خەنزۇ تىلىغا تەرجىمە قىلىش گرامماتىكىدىكى پەرق، سۆزلۈك تاللاش، ھۆرمەت سۆزلىرى ۋە ئېغىزچە ئىپادىلەش قاتارلىق ھەر خىل قىيىنچىلىقلارنى ئۆز ئىچىگە ئالغان بىر قىيىن جەريان. بۇ تەرجىمە قىيىنچىلىقلىرىنى چوڭقۇر تەھلىل قىلىش ئارقىلىق، ھەر بىر قىيىنچىلىقنىڭ ئارقىسىدا ھەل قىلىش چارىسى بارلىقىنى بايقىغىلى بولىدۇ. تەرجىمانلار ياپون تىلىدىن خەنزۇ تىلىغا تەرجىمە خىزمىتىنى تېخىمۇ ياخشى تاماملاش ئۈچۈن پۇختا تىل ئاساسىغا، تىل ماھارىتىگە ماس كېلىدىغان ئىشلىتىش ئىقتىدارىغا ۋە مەدەنىيەتلەر ئارا سەزگۈرلۈككە ئىگە بولۇشى كېرەك. ياپون تىلىغا تەرجىمە قىلىش جەريانىدا، بۇ قىيىنچىلىقلارنى ھەل قىلىش پەقەت تەرجىمەنىڭ توغرىلىقى ۋە راۋانلىقىنى يۇقىرى كۆتۈرۈپلا قالماي، يەنە ئىككى تىل ۋە مەدەنىيەت ئوتتۇرىسىدىكى ئۆز-ئارا چۈشىنىش ۋە ئالاقىنى ئىلگىرى سۈرىدۇ.