ۋېيتنامچە خەنزۇچە تەرجىمىدە قانداق خاتا چۈشەنچىلەر بار؟

تۆۋەندىكى مەزمۇنلار خەنزۇچە مەنبەدىن ماشىنا تەرجىمىسى ئارقىلىق تەرجىمە قىلىندى، كېيىن تەھرىرلەنمىدى.

ۋېيتنام ۋە خەنزۇ تىللىرىنى تەرجىمە قىلىش جەريانىدا، كۆپىنچە بەزى خاتا چۈشىنىشلەر يۈز بېرىدۇ، بۇ پەقەت تەرجىمە توغرىلىقىغا تەسىر كۆرسىتىپلا قالماي، يەنە خاتا چۈشىنىشلەرگە ياكى ئۇچۇرلارنىڭ خاتا تارقىلىشىغا ئېلىپ كېلىشى مۇمكىن. تۆۋەندە تەرجىمە جەھەتتىكى بەزى كۆپ ئۇچرايدىغان خاتا چۈشىنىشلەر ۋە ئۇلارغا ماس كېلىدىغان ھەل قىلىش چارىلىرى كۆرسىتىلدى.

1. تىل قۇرۇلمىسىدىكى پەرقلەر
ۋېيتنام تىلى بىلەن خەنزۇ تىلىنىڭ گرامماتىكىلىق قۇرۇلمىسىدا زور پەرق بار. ۋېيتنام تىلىدىكى جۈملە قۇرۇلمىسى نىسبەتەن جانلىق بولۇپ، پېئىللار ئادەتتە جۈملىنىڭ ئوتتۇرىسىدا بولىدۇ، خەنزۇ تىلىدا بولسا باشلىق، سۆز ۋە ئوبيېكتنىڭ بەلگىلەنگەن تەرتىپىگە كۆپرەك ئەھمىيەت بېرىلىدۇ. بۇ قۇرۇلما پەرقى تەرجىمە جەريانىدا ئاسانلا چۈشەنمەسلىكلەرگە ياكى ئۇچۇرنىڭ يوقىلىشىغا ئېلىپ كېلىدۇ. مەسىلەن، ۋېيتنام تىلىدا قوش ئىنكار قىلىش جەزملەشتۈرۈشنى ئىپادىلەش ئۈچۈن ئىشلىتىلىشى مۇمكىن، خەنزۇ تىلىدا بولسا ئوخشاش مەنىنى ئىپادىلەش ئۈچۈن تېخىمۇ ئېنىق جەزملەشتۈرۈش سۆزلۈكلىرى لازىم.
بۇ مەسىلىنىڭ ھەل قىلىش چارىسى، تەرجىمە قىلىنغان خەنزۇچە جۈملىنىڭ خەنزۇ تىلىنىڭ ئىپادىلەش ئادىتىگە ماس كېلىشىگە كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن، جۈملىنىڭ گرامماتىكىلىق قۇرۇلمىسىغا مۇۋاپىق تەڭشەشلەرنى كىرگۈزۈشتىن ئىبارەت. تەرجىمانلار ئەسلى تېكىستنىڭ مەقسىتىنى چوڭقۇر چۈشىنىشى ۋە خەنزۇچە گرامماتىكىلىق قائىدىلىرىگە ئاساسەن مۇۋاپىق تۈزىتىشلەرنى كىرگۈزۈشى كېرەك.

2. سۆزلۈكنىڭ سۆزمە-سۆز تەرجىمىسى مەسىلىسى
سۆزلۈكنىڭ سۆزمە-سۆز تەرجىمىسى تەرجىمىدىكى كۆپ ئۇچرايدىغان خاتا چۈشەنچىلەرنىڭ بىرى. ۋېيتنام ۋە خەنزۇ تىللىرىدا مەنىسى ئوخشىمايدىغان نۇرغۇن سۆزلەر بار، ھەتتا ئۇلارنىڭ بىۋاسىتە ماسلىشىشى مۇمكىن بولمىغان ئەھۋاللارمۇ بار. مەسىلەن، ۋېيتنام تىلىدىكى «c ả m ơ n» سۆزى بىۋاسىتە «رەھمەت» دەپ تەرجىمە قىلىنىدۇ، ئەمما ئەمەلىي ئىشلىتىشتە، خەنزۇ تىلىدىكى «رەھمەت» سۆزى تېخىمۇ رەسمىي ياكى كۈچلۈك ھېسسىيات تۈسىنى ئېلىپ كېلىشى مۇمكىن.
سۆزلۈكنىڭ سۆزلۈك تەرجىمىسىدىن كېلىپ چىقىدىغان چۈشەنمەسلىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن، تەرجىمانلار ئەمەلىي ئەھۋالغا ئاساسەن مۇۋاپىق خەنزۇچە سۆزلۈكنى تاللىشى كېرەك. ئەسلى تېكىستنىڭ مەدەنىيەت ئارقا كۆرۈنۈشى ۋە ھېسسىيات ئىپادىسىنى چۈشىنىش ئۈچۈن، ئوخشاش مەقسەتنى ئىپادىلىيەلەيدىغان خەنزۇچە سۆزلۈكنى تاللاش مۇھىم.

3. ئىدىئوملار ۋە ئىدىئوملارنىڭ خاتا ئىشلىتىلىشى
ئىدىئوم ۋە ئىدىئوملار تەرجىمە جەريانىدا كۆپىنچە خاتا چۈشىنىلىدۇ، چۈنكى بۇ سۆزلەر كۆپىنچە ئۆزگىچە مەدەنىيەت ئارقا كۆرۈنۈشى ۋە مۇھىتىغا ئىگە. ۋېيتنام تىلىدا، بەزى ئىدىئوماتىك سۆزلەر ۋە ئىدىئوملارنىڭ خەنزۇ تىلىدىكى ئىپادىسىگە پۈتۈنلەي ماس كەلمەسلىكى مۇمكىن. مەسىلەن، ۋېيتنام تىلىدىكى «Đ i ế c kh ô ng s ợ s ú ng» (سۆز تەرجىمىسى «مىلتىقتىن قورقمايدۇ») دېگەن مەنىنى بىلدۈرىدۇ) دېگەن سۆزنىڭ خەنزۇ تىلىدىكى ئىپادىسىگە بىۋاسىتە ماس كەلمەسلىكى مۇمكىن.
بۇ مەسىلىنى ھەل قىلىشنىڭ ئۇسۇلى ئىدىئوملارنىڭ مەنىسىنى ئوقۇرمەنلەرگە سۆزمە تەرجىمە ئەمەس، بەلكى ئەركىن تەرجىمە ئارقىلىق يەتكۈزۈشتىن ئىبارەت. تەرجىمانلار بۇ ئىدىئوملارنىڭ مەدەنىيەتتىكى ئەمەلىي مەنىسىنى چۈشىنىشى ۋە ئوخشاش ئۇقۇملارنى ئىپادىلەش ئۈچۈن ئوخشاش خەنزۇچە ئىپادىلەرنى ئىشلىتىشى كېرەك.

4. مەدەنىيەت پەرقىدىن كېلىپ چىققان چۈشەنمەسلىكلەر
مەدەنىيەت جەھەتتىكى پەرقلەر تەرجىمە ساھەسىدىكى يەنە بىر چوڭ قىيىنچىلىق. ۋېيتنام بىلەن جۇڭگونىڭ مەدەنىيەت جەھەتتىكى پەرقلىرى بەزى ئۇقۇملار ياكى ئىپادىلەرنى چۈشىنىشتە خاتا چۈشىنىشكە سەۋەب بولۇشى مۇمكىن. مەسىلەن، ۋېيتنام مەدەنىيىتىدە، بەزى ئىپادىلەرنىڭ ئالاھىدە ئىجتىمائىي ياكى تارىخىي مەنىسى بولۇشى مۇمكىن، بۇ مەنىلەر خەنزۇ تىلىدا ئانچە تونۇلمىغان بولۇشى مۇمكىن.
مەدەنىيەت پەرقى كەلتۈرۈپ چىقارغان مەسىلىلەرنى يېڭىش ئۈچۈن، تەرجىمانلار ئىككى مەدەنىيەتنى چوڭقۇر چۈشىنىشى، بۇ مەدەنىيەتلەرنىڭ ئۆزگىچە ئىپادىلىرىنى ئېنىق پەرقلەندۈرەلىشى ۋە تەرجىمە جەريانىدا ئۇلارنى خەنزۇ ئوقۇرمەنلىرىنىڭ چۈشىنىشىگە ماس كېلىدىغان قىلىپ چۈشەندۈرۈشى ياكى تەڭشىشى كېرەك.

5. ئاھاڭ ۋە ئاھاڭنىڭ ئۆزگىرىشى
ئاھاڭ ۋە ئاھاڭ ھەر خىل تىللاردا ئوخشىماسلىقى مۇمكىن. ۋېيتنام تىلى ۋە خەنزۇ تىلىدا سىپايەلىك، تەكىتلەش ياكى ئىنكار قىلىش ئىپادىسىدە ئاھاڭ جەھەتتە پەرق بار. بۇ پەرقلەر تەرجىمە جەريانىدا ھېسسىيات رەڭلىرىنىڭ يوقىلىشى ياكى خاتا چۈشىنىلىشىگە ئېلىپ كېلىشى مۇمكىن. مەسىلەن، ۋېيتنام تىلى سىپايەلىكنى ئىپادىلەش ئۈچۈن كۈچلۈك ئاھاڭلىق سۆزلەرنى ئىشلىتىشى مۇمكىن، خەنزۇ تىلىدا بولسا تېخىمۇ يۇمشاق ئىپادىلەش ئۇسۇلى لازىم بولۇشى مۇمكىن.
تەرجىمانلار تەرجىمە قىلىنغان تېكىستنىڭ ھېسسىيات ۋە سىپايە جەھەتتىن خىتاي ئۆلچىمىگە ئۇيغۇن كېلىشىگە كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن، ئۆزلىرىنىڭ ئاھاڭى ۋە ئاھاڭىنى خەنزۇچە ئىپادىلەش ئادىتىگە ئاساسەن تەڭشىشى كېرەك. تەرجىمىنىڭ توغرىلىقى ۋە تەبىئىيلىكىگە كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن تىلدىكى ئىنچىكە پەرقلەرگە دىققەت قىلىڭ.

6. مۈلۈك ئاتالغۇلىرىنىڭ تەرجىمىسى
خاس ئىسىملارنىڭ تەرجىمىسىمۇ كۆپ ئۇچرايدىغان خاتا قاراش. ۋېيتنام ۋە خەنزۇ تىللىرىدا، جاي ناملىرى، شەخسىي ئىسىملار، تەشكىلات قۇرۇلمىسى قاتارلىق خاس ئىسىملارنىڭ تەرجىمىسىدە ماس كەلمەسلىكلەر بولۇشى مۇمكىن. مەسىلەن، ۋېيتنام جاي ناملىرىنىڭ خەنزۇ تىلىغا كۆپ خىل تەرجىمىسى بولۇشى مۇمكىن، ئەمما بۇ تەرجىمە ھەمىشە بىردەك بولمايدۇ.
تەرجىمانلار خاس ئىسىملار بىلەن ئىش قىلغاندا، ئىزچىللىق پىرىنسىپىغا ئەمەل قىلىشى ۋە ئۆلچەملەشكەن تەرجىمە ئۇسۇللىرىنى قوللىنىشى كېرەك. ئېنىقسىز خاس ئاتالغۇلار ئۈچۈن، تەرجىمەنىڭ توغرىلىقى ۋە ئىزچىللىقىغا كاپالەتلىك قىلىش ئۈچۈن مۇناسىۋەتلىك ماتېرىياللار ياكى كەسپىي خادىملارغا مەسلىھەت سوراش ئاسان.

7. سۆزمە تەرجىمە بىلەن ئەركىن تەرجىمە ئوتتۇرىسىدىكى تەڭپۇڭلۇق
تەرجىمە قىلىشتىكى ئىككى مۇھىم ئۇسۇل سۆزلۈك تەرجىمە ۋە ئەركىن تەرجىمە. ۋېيتنام تىلىدىن خەنزۇ تىلىغا تەرجىمە قىلىشتا، سۆزلۈك تەرجىمە كۆپىنچە چۈشەنمەسلىكلەرگە ياكى مەنىلەرنىڭ ئېنىق بولماسلىقىغا ئېلىپ كېلىدۇ، ئەركىن تەرجىمە بولسا ئەسلى تېكىستنىڭ مەقسىتىنى تېخىمۇ ياخشى ئىپادىلىيەلەيدۇ. قانداقلا بولمىسۇن، ھەددىدىن زىيادە ئەركىن تەرجىمە تەرجىمەنىڭ ئەسلى تېكىستنىڭ بەزى تەپسىلاتلىرى ياكى ئالاھىدىلىكلىرىنى يوقىتىپ قويۇشىغا سەۋەب بولۇشى مۇمكىن.
تەرجىمانلار سۆزمە تەرجىمە بىلەن ئەركىن تەرجىمە ئوتتۇرىسىدا تەڭپۇڭلۇقنى تېپىشى، ئەسلى تېكىستكە سادىق بولۇشى ۋە شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا تەرجىمەنى خەنزۇ تىلىنىڭ ئىپادىلەش ئادىتىگە ماسلاشتۇرۇشى كېرەك. تەرجىمانلار ئەسلى تېكىستنى چوڭقۇر چۈشىنىش ئارقىلىق، ئۇچۇرنىڭ توغرىلىقىنى ساقلاپ، تەرجىمىنى تېخىمۇ تەبىئىي ۋە چۈشىنىشلىك قىلالايدۇ.

8. ئەھۋال ۋە ئارقا كۆرۈنۈش بىلىملىرىنىڭ يېتەرسىزلىكى
تەرجىمىنىڭ توغرىلىقى كۆپىنچە ئەسلى تېكىستنىڭ مەزمۇنى ۋە ئارقا كۆرۈنۈشىنى تولۇق چۈشىنىشكە باغلىق. ئەگەر تەرجىمان ۋېيتنام جەمئىيىتى، تارىخى ياكى ئۆرپ-ئادەتلىرى بىلەن تونۇش بولمىسا، تەرجىمە جەريانىدا بەزى تەپسىلاتلار ياكى چۈشەنمەسلىكلەرنى كۆزدىن قاچۇرۇپ قويۇش ئاسان.
بۇ خىل ئەھۋالدىن ساقلىنىش ئۈچۈن، تەرجىمانلار تەرجىمە قىلىشتىن بۇرۇن ئالاقىدار ئىجتىمائىي، مەدەنىيەت ۋە تارىخىي ئارقا كۆرۈنۈشلەرنى چۈشىنىش ئۈچۈن زۆرۈر ئارقا كۆرۈنۈش تەكشۈرۈشلىرىنى ئېلىپ بېرىشى كېرەك. بۇ تەرجىمىنىڭ پەقەت توغرا بولۇپلا قالماي، يەنە ئەسلى تېكىستنىڭ مەقسىتى ۋە مەدەنىيەت مەنىسىنى تولۇق ئەكس ئەتتۈرۈشىگە كاپالەتلىك قىلىدۇ.

ۋېيتنام تىلى بىلەن خەنزۇ تىلى ئوتتۇرىسىدىكى تەرجىمە جەريانى نۇرغۇن قىيىنچىلىق ۋە مۇرەككەپلىككە تولغان. يۇقىرىدا تىلغا ئېلىنغان ئورتاق خاتا چۈشەنچىلەرنى چۈشىنىش ۋە ھەل قىلىش تەرجىمەنىڭ توغرىلىقى ۋە سۈپىتىنى زور دەرىجىدە ياخشىلىيالايدۇ. تەرجىمانلار پۇختا تىل ئاساسى ۋە مەدەنىيەت بىلىمىگە ئىگە بولۇشى، شۇنداقلا تىللار ئارا ئالاقىدە توغرا ۋە ئۈنۈملۈك ئۇچۇر يەتكۈزۈش ئۈچۈن تەرجىمە ماھارىتىنى جانلىق قوللىنىشى كېرەك.